3.1สมบัติของสารประกอบตามคาบ

  จากการศึกษาสมบัติต่าง ๆ ของธาตุในตารางธาตุ  เช่น  ขนาดอะตอม  พลังงานไอออไนเซชัน  และค่าอิเล็กโทรเนกาติวิตี  จะพบว่าสมบัติเหล่านี้มีแนวโน้มเปลี่ยนแปลงจากซ้ายไปขวาในแต่ละคาบ  หรือจากบนลงล่างในแต่ละหมู่ค่อนข้างสม่ำเสมอ  สมบัติเกี่ยวกับจุดหลอมเหลว  จุดเดือด  และความเป็นกรด–เบสของสารประกอบคลอไรด์และออกไซด์ ดังตารางต่อไปนี้

ตารางแสดงสมบัติของสารประกอบคลอไรด์ของธาตุในคาบที่ 2

สารประกอบคลอไรด์ของ ธาตุคาบ ที่ 2 สมบัติ	LiCl	BeCl2	BCl3	CCl4	NCl3	Cl2O	ClF
จุดหลอมเหลว (OC)	605	405	-107.3	-23	-40	-20	-154
จุดเดือด (OC)	1350-1360	520	12.5	76.8	71	3.8	-101
ความเป็นกรด–เบส ของสารละลาย	กลาง	กรด	กรด	ไม่ละลายน้ำ	ไม่ละลายน้ำ	กรด	กรด

ตารางแสดงสมบัติของสารประกอบคลอไรด์ของธาตุในคาบที่ 3

สารประกอบคลอไรด์ของธาตุคาบ ที่ 3 สมบัติ	NaCl	MgCl2	AlCl3	SiCl4	PCl3	SCl2	Cl2***
จุดหลอมเหลว (oC)	801	714	190*	-70	-112	-78	-101
จุดเดือด (oC)	1465	1412	182.7**	57.57	75.5	59 (สลายตัว)	-34.6
ความเป็นกรด–เบส ของสารละลาย	กลาง	กลาง	กรด	กรด	กรด	กรด	กรด

*          ใช้ความดันทำให้หลอมเหลว

**       ระเหิดก่อนหลอมเหลวที่ความดัน 1 บรรยากาศ

***     ปรากฏอยู่ในรูปโมเลกุลของธาตุ

    จากตาราง เมื่อพิจารณาจุดหลอมเหลว–จุดเดือดของสารประกอบคลอไรด์ของธาตุในคาบที่ 2 และ 3 สรุปได้ดังนี้

• 1.คลอไรด์ของโลหะ  มีจุดหลอมเหลวและจุดเดือดสูง  เพราะเป็นสารประกอบไอออนิก (ยกเว้น BeCl₂ เป็นสารประกอบโคเวเลนต์)

  
  

• 2.คลอไรด์ของอโลหะ มีจุดหลอมเหลวและจุดเดือดต่ำ  เพราะเป็นสารประกอบโคเวเลนต์ที่โมเลกุลยึดเหนี่ยวกันด้วยแรงแวนเดอร์วาลส์

  
  

• 3.สารประกอบคลอไรด์ที่ละลายน้ำได้  พบว่าคลอไรด์ของโลหะมีสมบัติเป็นกลาง  (ยกเว้น BeCl₂ และ AlCl₃ เป็นกรด)  ส่วนสารละลายคลอไรด์ของอโลหะทุกชนิดมีสมบัติเป็นกรด

  
  
  
  

ข้อสังเกตสมบัติของสารประกอบคลอไรด์ของธาตุในคาบที่ 2 และ 3

    1.  แนวโน้มของจุดหลอมเหลวของสารประกอบคลอไรด์ของธาตุในคาบที่ 2 และ 3  จะลดลงจากซ้ายไปขวา  นั่นคือคลอไรด์ของโลหะ (ซ้าย)  มีจุดหลอมเหลวสูงมาก เพราะเป็นสารประกอบไอออนิก  ส่วนคลอไรด์ของอโลหะ (ขวา)  จะมีจุดหลอมเหลวต่ำลง  เพราะเป็นสารประกอบโคเวเลนต์  ไม่นำไฟฟ้า

    2.  คลอไรด์ของธาตุหมู่ 3 BCl3 (คาบ 2)  มีสถานะเป็นแก๊ส  (สารโคเวเลนต์)  AlCl3 (คาบ 3)  มีสถานะเป็นของแข็ง (สารไอออนิก)

    3.  คลอไรด์ของธาตุหมู่ 4 CCl4 (คาบ 2) SiCl4 (คาบ 3) เป็นของเหลว ไม่มีขั้ว จึงไม่ละลายน้ำ  มีรูปร่างเป็นทรงสี่หน้า

    4.  คลอไรด์ของธาตุหมู่ 5 NCl3 เป็นของเหลว PCl3 เป็นของเหลว  ส่วน PCl5 เป็นของแข็ง

    5.  คลอไรด์ของธาตุหมู่ 6 Cl2O (คาบ 2) เป็นแก๊ส   , SCl2 (คาบ 3)  เป็นของเหลว เพราะมวลโมเลกุลมากขึ้น  แรงแวนเดอร์วาลส์แข็งแรงมากขึ้น

    6.  คลอไรด์ของธาตุหมู่ 7    เป็นแก๊สทั้งหมด